Pieskowa Skała - gm. Sułoszowa,
32-324 Sułoszowa 4 , Pieskowa Skała,
telefon: (012) 389 60 04,
Adres w internecie: www.pieskowaskala.eu
maczops@poczta.onet.pl

Zamek zlokalizowany na skale nad doliną Prądnika, wzniesiony został za czasów Kazimierza Wielkiego. W tym miejscu istniały już wcześniejsze umocnienia. Od 1377 do 1640 r. pozostawał w rękach rodziny Szafrańców. Wspaniały, renesansowy, zachowany do dzisiaj wygląd nadali zamkowi Hieronim, a następnie Stanisław Szafraniec. Wykorzystując istniejące wcześniej gotyckie budowle i stawiając nowe stworzono nową, przepiękną renesansową całość. Przebudowę ukończono w 1578 r.
W 1640 r. przeszedł na własność Michała Zebrzydowskiego, który wzniósł umocnienia bastionowe i bramę przejazdową. W 1655 r. podczas najazdu szwedzkiego zamek został znacznie zniszczony. Nie oszczędziły go również pożary. Pierwszy w 1718 r., gdy właścicielami zamku byli Wielopolscy, a drugi w 1850 r., gdy był własnością Mieroszewskich. Kolejny pożar (1863 r.) był skutkiem ataku wojsk carskich na przebywające w zamku oddziały powstańcze. W latach 1866-1877 przeprowadzono odbudowę, w trakcie której rozebrano średniowieczną wieżę tzw. "Dorotkę" oraz zabudowano biegnący wokół dziedzińca renesansowy korytarz.
Zamek został opuszczony pod koniec XIX wieku. W 1903 r. został wykupiony przez założoną z inicjatywy A. Dygasińskiego spółkę i zaadaptowany na ośrodek letniskowy. Taką też funkcję spełniał do 1939 r. Po II wojnie światowej, w latach 1949-1970 przeprowadzono prace konserwatorskie oraz przywrócono zamkowi wygląd z XVII wieku.

Zamek w Pieskowej Skale, jako jedyny na szlaku "Orlich Gniazd", przetrwał do współczesnych nam czasów w stanie zbliżonym do wyglądu z okresu swojej największej świetności. Jest też jednym z najpiękniejszych w Polsce zabytków świeckiej architektury renesansowej. Krużganki arkadowe wzorowane były na krużgankach zamku królewskiego na Wawelu. Piękna i charakterystyczna dla zamku w Pieskowej Skale dwukondygnacyjna, widokowa  loggia nawiązywała do podobnych rozwiązań renesansu włoskiego. Główny kompleks zabudowań zgrupowany wokół niewielkiego arkadowego dziedzińca wzniesiony został w XVI w. na zrębach dawnego gotyckiego zamku, z którego zachowały się m.in. dolne partie murów skrzydła wschodniego z bramą wjazdową i okrągłą basztą (zapewne z okresu rozbudowy w XV w.) oraz po części mury skrzydła zachodniego. Wokół dziedzińca filarowo-arkadowe krużganki (ok. 1580 r.) z maszkaronami i herbami Szafrańców. Przy bramie wjazdowej, w narożu południowym renesansowego skrzydła, wieża zegarowa z barokowym hełmem i ryzalitowo wysunięta loggia widokowa z dekoracją sgraffitową. Przed zamkiem 5-cio boczny dziedziniec zamknięty od wschodu XVII-to w. obwarowaniami w postaci dwóch bastionów połączonych kurtyną z bramą wjazdową. Przy północnym bastionie pseudogotycka baszta z XIX w., budynek oficyny z XVIII w. przylegający od wschodu do wspomnianej gotyckiej baszty. W zamkowych komnatach znajduje się muzeum przemian stylowych w sztuce europejskiej. W otoczeniu zamku podziwiać można dawny park o charakterze krajobrazowym założony w II poł. XIX w.